PCB – Cynowanie mechaniczne

pcb-cynowanie_5Cynowanie mechaniczne polega na ręcznym rozprowadzaniu specjalnego niskotopliwego stopu cynowo-ołowiowego po powierzchni płytki – cynowanie takie wymaga mniej nakładów pracy jak cynowanie chemiczne, jest o wiele bardziej trwałe i posiada o wiele lepsze właściwości – doskonała lutowalność nie pogarszająca się wraz z upływem czasu, powłoka taka jest grubsza i z łatwością zakrywa niedoskonałości w postaci podtrawień miedzi.

Stop Lichtenberga

pcb-cynowanie_1Na samym początku odsyłam do źródła – cynowanie stopem Lichtenberga – jest to bardzo ładnie opisany poradnik dotyczący takiego cynowania, można w tym miejscu również zdobyć sam stop Lichtenberga. Stop ten topnieje w temperaturze 91* celcjusza, a samo cynowanie wykonuje się we wrzątku. Samo cynowanie jest szybkie skuteczne i proste.

Narzędzia

pcb-cynowanie_2Potrzebne będą dwa. Jedno do rozprowadzania stopu, najlepiej z miedzianą powierzchnią roboczą i drewnianą rączką (żeby się nie nagrzewała) – zdjęcie przedstawia takie prymitywne narzędzie które wykonałem z miedzianego drutu i miedzianej blachy (obie części zlutowałem zwykłą cyną która nie rozpuści się w takiej temperaturze).

pcb-cynowanie_6Drugie narzędzie to łopatka o równej krawędzi do ściągania nadmiaru stopu z płytki. Najlepsza będzie silikonowa lub gumowa, ale od biedy tak jak w tym przypadku można użyć drewnianej pod warunkiem że precyzyjnie wyrównamy krawędź. Można też użyć fragmentu wycieraczki samochodowej, można poeksperymentować. Potrzebny będzie także widoczny na zdjęciu kwasek cytrynowy.

Naczynie

pcb-cynowanie_7Można użyć płytkiego garnka, patelni, lub innego podobnego naczynia – chodzi o to aby było w miarę płytkie a tym samym umożliwiało łatwe operowanie narzędziami. Naczynie może być szklane lub emaliowane, tak aby stop nie mógł przywrzeć do jego powierzchni. W tym przypadku użyłem żaroodpornego wieka po jakimś naczyniu do pieczenia.

Jak?

pcb-cynowanie_8Do naczynia wlewamy zwykłą lub destylowaną wodę, wrzucamy mały kawałeczek stopu (metoda jest bardzo wydajna), i doprowadzamy wodę do wrzenia. Do naczynia warto też włożyć narzędzie do rozprowadzania tak aby się nagrzało, bowiem różnica temperatur pomiędzy wrzeniem wody a temperaturą topnienia stopu jest na tyle mała, że wkładając do wody zimne narzędzie lub nawet płytkę PCB spowoduje obniżenie tej temperatury i zastygnięcie stopu.

pcb-cynowanie_3Kiedy stop się już rozpuścił, do wody wkładamy płytkę i dosypujemy szczyptę kwasku cytrynowego aby ułatwić topnienie stopu, będzie on pewnego rodzaju topnikiem. Jeśli woda będzie mocno wrzała, to powstające pęcherze pary pod płytką będą powodowały że płytka będzie tańczyła po całym pojemniku pomimo naszych usilnych starań jej przytrzymania, więc po upłynnieniu się stopu kurek z gazem można lekko przykręcić aby zminimalizować ten problem.

pcb-cynowanie_4Następnie w stopie umaczamy narzędzie, jedną ręką trzymając płytkę (np dociskając ją gumowaną rączką kombinerek do dna) drugą rozprowadzamy stop po powierzchni miedzi – jeśli miedź jest oczyszczona stop bez najmniejszego problemu będzie do niej przywierał. Niestety ciężko wykonać w tym miejscu jakiekolwiek fotografie, na tej widać jak dużo stopu przywarło do pól miedzi.

pcb-cynowanie_5Następnie, silikonową gumową lub inną łopatką ściągamy nadmiar cyny z płytki, tak jak byśmy ściągali ściągaczką detergent z powierzchni szyb po myciu okien. Płytkę oczywiście przytrzymujemy tak jak poprzednio. Ściągnięty nadmiar stopu formuje się w ładne kuleczki które pływają sobie po dnie naczynia, dobrze jest to naczynie postawić pod kątem tak aby spływały w jedno miejsce – w przeciwnym wypadku będą z powrotem przyklejać się do pocynowanej powierzchni. Gdy efekt jest zadowalający, po prostu wyjmujemy płytkę z kąpieli i pozwalamy jej się schłodzić. Jeśli przy ściąganiu za mocno będziemy dociskać narzędzie, to powłoka wyjdzie bardzo cienka a jej barwa będzie szarawa – ale to tylko kwestia wyglądu, lutowalność będzie równie dobra.


Tutaj mała uwaga – przedstawione poradniki są we właściwej kolejności, najpierw robimy warstwę opisową a dopiero później cynowanie we wrzątku. Toner nie ma szans rozpuścić się w takiej temperaturze, a kąpiel w gorącej wodzie z dodatkiem kwasku nawet zrobi mu dobrze bo całkowicie usunie resztki kredy jeśli takowa została. Jeśli natomiast będziemy chcieli przepuścić tak pocynowaną płytkę przez laminarkę, powłoka z pewnością się rozpuści i zniszczy, a do tego może uszkodzić wałki laminarki.

Poprzednia część: PCB – Cynowanie chemiczne
Dalsza część: PCB – Lutowanie przelotek

5.00 avg. rating (97% score) - 2 votes

5 komentarzy

  1. Witam
    Czy temperatura stopu nie jest za niska?
    Jak później lutować na takiej płytce?
    Potrzebna będzie cyna, czy to ten stop który już jest wystarczy?

    • nielutownik

      Oczywiście, że normalna cyna będzie potrzebna. Lutować też się będzie normalnie.
      W całej zabawie chodzi o to, że czysta miedź bardzo szybko się utlenia, co pogarsza lutowanie. Jeśli płytka jest świeża, to można przedłużyć życie miedzi, malując ścieżki roztworem kalafonii w spirytusie (kalafonii musi być mało). Jednak najlepiej lutuje się do płytek wcześniej już pocynowanych – cyna którą lutujemy sama łapie się cyny osadzonej na ścieżkach.

  2. Macie jakiś dobry pomysł na cynowanie płytek dwustronnych tą metodą? Bo nie wychodzi zbyt ładnie, przynajmniej mi

  3. Ja robię dwustronne i jednostronne tak samo jak autor.Wychodzi super

  4. Panowie dwustronnych nie cynowałem tą metodą ale nie widzę w czym może leżeć problem. Postępowanie takie same jak przy płytce jednostronnej, z tym że gdy przekładamy płytkę na stronę drugą to jakieś kulki stopu mogą się przykleić gdzieś na tej pierwszej – ale jeśli garnuszek będzie pod delikatnym nawet najmniejszym kątem względem grawitacji, to niepotrzebne kulki stopu będą się zbierać w jednym miejscu.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Proszę pozostawić te dwa pola tak jak są: